Osmanlı’nın İçki Tüketimi

1904’de, Osmanlı’nın şarap ihracatı tamı tamına 340 milyon litreydi. Osmanlı; Avrupa’nın en önemli içki üreticileri arasındaydı.

Osmanlı’nın İçki Tüketimi

Osmanlı; Tanzimat Fermanı’ndan sonra içki üretim ve tüketimine konulan verginin büyük getirisini görünce, istihsali destekledi ve Avrupa’nın en önemli içki üreticilerinden birisi haline geldi.

Türkiye’nin ilk bira fabrikası, 2. Abdülhamit’in hükümdarlığı döneminde, 1890’da İstanbul’un Feriköy semtinde, İsviçreli Bomonti Kardeşler tarafından kuruldu. Resmi törenle açılışı yapılan ve faaliyete geçen fabrikanın ilk yılki üretimi - tahminen! - 1 milyon litre kadardı.

Osmanlı topraklarına biranın girmesi ve tüketiminin başlaması 1839 yılına denk geliyordu. 1840’lı yıllar, biranın ülke çapında yaygınlaştığı, arka arkaya birahanelerin açıldığı dönemdi. Hattâ, İzmir’de 1846’da, A. Prokopp firması, kendi ismi ile seramik şişe içinde bira üretip satışına başlamıştı. 1888’de, İstanbul’da 31 birahane mevcuttu. Bunların 15’i Beyoğlu, 8’i Galata ve kalan 8’i ise başka semtlerdeydi. 

1894’de İstanbul’da 33 Birahane

1894 yılına gelindiğinde, birahaneler ülke çapında yaygınlaşıyordu. İstanbul’da 33, İzmir’de 5, Selanik’te 4 ve Ankara’da 3 birahane tesbit edilmişti. Vatandaşların biralarını rahatça içebilmesi için Bomonti Bira Bahçeleri kurulmuştu. Tiryakiler, bu bahçelerde içkilerini rahatça içebiliyor, meşk ediyor ve sohbet ediyordu. Hattâ küçük fasıl heyetleri de görülüyordu.

Devlet, 1862’de uygulamaya soktuğu vergi mevzuatında, arpa suyundan yüzde 20 kayıp bedeli düşüldükten sonra kalanından yüzde 10’u ile 15’i arasında vergi ödettirilmesini kayıt altına almıştı.

Osmanlı; Bomonti Bira Fabrikası’ndan gelen vergiden memnun kalınca, 1892’de, Selanik’te 2’nci bira fabrikasının açılmasına izin verdi. 2’nci fabrikanın adı: Olimpos Bira Fabrikası’ydı.

Osmanlı’da bira üretimi ile ilgili ilk resmî rakamlar, 1896 yılına aitti ve yıllık istihsal 1,2 milyon litre civarındaydı. Yine Osmanlı’nın resmî rakamlarına göre, 1913-1914 yıllarında bira üretimi ortalama 9 kat artarak, 9,9 milyon litreye kadar ulaşmıştı.Bomonti Bira Fabrikası, 1938’de devletleştirildi; TEKEL’e bağlandı.

Dolmabahçe Sarayı’nın Masraf Defterleri

Dolmabahçe Sarayı’nın Masraf Defterleri incelendiğinde, saraya alınan cins cins şaraplar, şampanyalar ve değişik içki çeşitlerinin isimleri kolayca görülecekti.

Evliya Çelebi Seyahatnamesi’ne göre, rakı üreticilerine "Arakçıyan Esnafı" denirdi. Bunlar da muzlu rakı, hardaliyeli rakı, narlı rakı vb. gibi rakı çeşitlerini üretirdi. Meşrutiyet’in ilânından sonra gittikçe gevşeyen yasaklar ve baş gösteren hoşgörü eğilimi, rakı ve diğer alkollü içki üretim ve tüketimini arttırmıştı. Sultan Abdülhamid'in Başmabeyincisi Sarıcazâde Ragıp Paşa, 1880’li senelerde Tekirdağ Yolu üzerindeki Umurca Çiftliği’ni, daha sonra da bu çiftlikte Umurca Rakı Fabrikasını kurmuştu. 

Niğde’nin Fertek kasabasında Fertek Rakısı adı ile üretilen rakı, Anadolu’daki tiryakilere hitap ediyordu ve çok ünlenmişti. Boğaziçi, Ruh, Deniz Kızı, Âlem, Üzüm Kızı, bilinen-tanınan rakı markalarından bazılarıydı.

Osmanlı; Avrupa’nın En Önemli İçki Üreticileri Arasında

1896’da, İstanbul Erenköy’de 700 dönüm arazi üzerine üzüm bağları kurulmuş, şarap üretimine geçilmişti. 

1896 yılında, ülke içinde resmî kayıtlara göre, 14 milyon litre rakı, 32 milyon litre brandi, 86 milyon litre şarap tüketilmişti.

1904’de, Osmanlı’nın şarap ihracatı tamı tamına 340 milyon litreydi. Osmanlı; Avrupa’nın en önemli içki üreticileri arasındaydı. Erdekli Kontoki Efendi, ürettiği Osmanlı Konyağı ile Paris’te girdiği yarışmada madalyalar kazanmıştı.

Ali Hikmet İnce derledi ve yazdı.

16 January 2018 21:16
2,810 kez okundu

Süzme Haber



Benzer Haberler

2. Abdülhamit’i Reddeden Cariye

İki dudağının ağzından çıkanın kanun kabul edildiği hükümdar, kalbini açtığı, aşkına karşılık istediği Gürcü asıllı dünya güzeli cariye tarafından reddedildi.

2. Abdülhamit Bursa’yı Başkent Yapacaktı

Sultan 2. Abdülhamit; Ruslar’ın İstanbul’a girip kendisini esir etmesinden korktu. Kutsal emanetler ve aile fertleriyle Bursa’ya geçmeyi düşündü. Ama bir haremağası fikrini değiştirmesine sebep oldu.

Paris Büyük (Ulu) Camisi’ne Atatürk’ün Katkısı

Türkiye’de Atatürk konusunda çalışan yazarlara göre, Mustafa Kemal Paşa’nın Paris Büyük Camisi’ne yıllık yardımı 10 bin Fransız frangı kadardı. İaneleri ölümüne kadar düzenli şekilde sürmüştü.

2. Abdülhamit’in Kadrolu Şakşakçıları

Üç farklı grup şeklinde görevlerini yapan şakşakçıların başında bir ‘şeyh efendi’ bulunurdu. Şakşakçılar, padişah nereye giderse, takip eder, dua eder ve alkışlardı.

2’nci Abdülhamit’ten Pasteur’e Destek

Osmanlı’nın 34. Hükümdarı 2. Abdülhamit, Fransız asıllı mikrobiyolog ve kimyager Louis Pasteur'e eğitimden geçirmesi-eğitmesi için 3 Türk öğrenci gönderdi.

Kraliçe, İçki Üretimine Başladı

İngiltere Kraliçesi 2. Elizabeth, kendi ürettiği ve sahibi olduğu bira markasının tanıtımını yaptı.

5 Bin Yıllık Bira Fabrikası

Tarihi fabrika, Amerikalı ve Mısırlı arkeologların ortak çalışması sonucunda gün ışığına çıkarıldı.

Bira Yapımını Anlatan Sümer Tableti

Tablet üzerinde kazılı yazıda, mısır, arpa ve buğdayın yetiştirilmesi, toplanması, içki haline getirilmesi ve ambalajlanması gibi konularda bilgiler yer alıyor.

Bağırsaklarıyla Bira Yapan Adam

New Scientist dergisinde yer alan ilgi çekici araştırmaya göre; bağırsaklarında maya mantarı çoğalan adamın vücudu kendi kendine bira üretmeye başladı.

Kanada’dan Esrar Özlü Alkolsüz Bira

Kanada’da tanınmış bir bira üreticisi, müşterileri için daha önce hiç denenmemiş bira çeşidi üretti.

İlk Türkçe Ezanı Okuyan Meşhur Bestekâr

Saadettin Kaynak, 1932’de Sultan Ahmet Camii’nde ilk Türkçe ezanı seslendiren ve ilk Türkçe cuma hutbesini okuyan kişiydi.

Yeşilçam’ın Muhafazakâr Kralı

16 yıl boyunca, Yeşilçam’ın bir numarasıydı. Kral, unvanını taşırken zorlandığı muhakkaktı; şöhretin sorumluluğunu hakkıyla teslim etti.

Köpeklerle Evlendirilen Genç Kızlar

Kız çocuğunun bahtının iyi ve açık olması için, asırlardan beri süre gelen geleneklere uyuluyor.

Kraliçe, İçki Üretimine Başladı

İngiltere Kraliçesi 2. Elizabeth, kendi ürettiği ve sahibi olduğu bira markasının tanıtımını yaptı.

5 Bin Yıllık Bira Fabrikası

Tarihi fabrika, Amerikalı ve Mısırlı arkeologların ortak çalışması sonucunda gün ışığına çıkarıldı.

Bira Yapımını Anlatan Sümer Tableti

Tablet üzerinde kazılı yazıda, mısır, arpa ve buğdayın yetiştirilmesi, toplanması, içki haline getirilmesi ve ambalajlanması gibi konularda bilgiler yer alıyor.

Bağırsaklarıyla Bira Yapan Adam

New Scientist dergisinde yer alan ilgi çekici araştırmaya göre; bağırsaklarında maya mantarı çoğalan adamın vücudu kendi kendine bira üretmeye başladı.

Kanada’dan Esrar Özlü Alkolsüz Bira

Kanada’da tanınmış bir bira üreticisi, müşterileri için daha önce hiç denenmemiş bira çeşidi üretti.

Çanakkale’de Türklere Karşı Kimyasal Silah

Ünlü İngiliz siyaset adamı Winston Churchill, Çanakkale Savaşları’nda Türklere karşı kimyasal gaz kullanılmasını önermiş, karşı çıkan az sayıdaki politikacıya da ‘Türkler insan değildir ki!’ demek cüretini-küstahlığını göstermişti.

Yeşilçam’ın Muhafazakâr Kralı

16 yıl boyunca, Yeşilçam’ın bir numarasıydı. Kral, unvanını taşırken zorlandığı muhakkaktı; şöhretin sorumluluğunu hakkıyla teslim etti.

Kraliçe, İçki Üretimine Başladı

İngiltere Kraliçesi 2. Elizabeth, kendi ürettiği ve sahibi olduğu bira markasının tanıtımını yaptı.

5 Bin Yıllık Bira Fabrikası

Tarihi fabrika, Amerikalı ve Mısırlı arkeologların ortak çalışması sonucunda gün ışığına çıkarıldı.

Bira Yapımını Anlatan Sümer Tableti

Tablet üzerinde kazılı yazıda, mısır, arpa ve buğdayın yetiştirilmesi, toplanması, içki haline getirilmesi ve ambalajlanması gibi konularda bilgiler yer alıyor.

Bağırsaklarıyla Bira Yapan Adam

New Scientist dergisinde yer alan ilgi çekici araştırmaya göre; bağırsaklarında maya mantarı çoğalan adamın vücudu kendi kendine bira üretmeye başladı.

Kanada’dan Esrar Özlü Alkolsüz Bira

Kanada’da tanınmış bir bira üreticisi, müşterileri için daha önce hiç denenmemiş bira çeşidi üretti.

175 Bin Sterline Köpek Sarayı

İçinde özel mutfağı, banyosu, televizyon salonu, yatak odası vb. gibi köpekler için özel geliştirilmiş/zenginleştirilmiş bölümleri bulunan köpek saraylarının fiyatları lüks evlerle yarışıyor.

Neron’un Gizli Sığınağı Bulundu

Pitomani (yangın çıkarma hastalığı)nın en önemli isimi, Roma İmparatoru Neron’a ait olduğu ileri sürülen gizli bir oda bulundu.

Churchill Müzesi'ne Altın Klozet

İsteyen ziyaretçiler, ücretini ödedikleri takdirde som altın klozetle fotoğraf da çektirebilecek.

Bisküvi Kutularında Saklanan Kraliyet Taçları

Bisküvi kutularında saklanan taçların ve hazinenin öyküsü, BBC için yapılan bir belgesele konu olunca, gerçek ortaya çıktı.

Kaddafi’nin Sarışın Seksi Özel Hemşireleri

Kaddafi’nin özel hizmetine bakan 5 hemşirenin tamamı da Ukrayna asıllıymış.

Kadın Satıcısının Polisten Kaçırdığı Anıları

İstanbul’da Zurnik namı ile tanınan Berç Güler Persahyan tanınmış bir kadın satıcısıydı.

Hastalara Şifa Dağıtan Eski Dansöz

Leyla Sayar, Yeşilçam’dan elini ayağını çektikten sonra, kendisini evliya diye tanıtmaya başlamış ve ellerindeki mucizevî güçle (!) hastalara şifa dağıttığını öne sürmüştü.

Kılıç, Devlet Kararlılığının Göstergesiydi

Günümüzün Yeni Osmanlıcıları, Ayasofya’da unutulan/tarihe terkedilen bir geleneği yeniden hatırlattı.

‘Lozan Bayramı’nı Demokrat Parti Kaldırdı

1923’den 1949’a kadar aralıksız kutlanan ‘Lozan Barış Bayramı’, 14 Mayıs 1950’de iktidara gelen Demokrat Parti tarafından - aynı yıl! - kaldırıldı.

Portre Ressamı Enver Paşa

Paşa’nın güzel sanatlara özellikle de resme karşı hevesi ve kabiliyeti vardı.

Latife Hanım’ın Anılarını Okuyan Tek Adam

2006’da vefat eden Ord. Prof. Reşat Kaynar, Latife (Uşşaki) Hanım’ın 5 defter halindeki el yazması anılarını okuyan ve 2025 yılına kadar açıklanmamasını/yayınlanmamasını öneren kişiydi.

Nâzım Hikmet, Latife Hanım’a Aşıktı

Nâzım, Latife Hanım için Mavi Gözlü Dev, Minnacık Kadın ve Hanımelleri adlı çok bilinen şiiri yazdı. Şiirde konu edilen minicik küçük kadın Latife Uşşaki’den başkası değildi.

Rakıyı Sek İçen Menderes

‘Muhafazakar’ Menderes temkinli davranır, renginden belli olmasın diye rakıya su katmazdı.

Yine Bu Yıl Ada Sensiz

Horoz Nuri’nin (Vahi Öz) Bedia’ı (Mualla Sürer) Fransızcayı akıcı konuşur, çok iyi piyano çalar ve Türk Sanat Müziği meşklerine katılırdı.

Diğer Tarih Haberleri

52 Yıl Sonra Yakalanan Hırsız Veznedar

Theodore John Conrad (71) adlı ABD vatandaşının gazete manşetlerine geçen büyük sırrı ölümünden sonra ortaya çıktı.

Futbol Takımıyla Stüdyoya Giren Assolist

Fecri Ebcioğlu, iflah olmaz Fenerbahçe taraftarıydı. Takımının muvaffakiyetini ölümsüzleştirmek istedi. FB’yi öven, göklere çıkaran marşın sözlerini yazdı.

Şampiyon Muhammet Ali’nin Çizdiği Resimler

Dünya Ağır Sıklet Boks Şampiyonlarından Muhammet Ali’nin çizdiği resimler 1 milyon dolara satıldı.

Araştırma Şirketlerini Fonlayan Başbakan

Avusturya Başbakanı, muhafazakâr Avusturya Halkın Partisi - ÖVP! - Genel Başkanı Sebastian Kurz (34), istifa etmek zorunda kaldı.

FBI’nin Terörist Listesi’nden İçişleri Bakanlığı’na

Afganistan’da kontrolu sağlayan Taliban’ın ilk hükümeti açıklandı.

70 Yıl Sonra Gelen Özür

Virginia Eyalet Valisi Ralph Northam, 70 yıl önce beyaz bir kadına tecavüz ettikleri gerekçesiyle yargılanan 7 zenci sanığın suçsuz olduğunu açıkladı, ailelerinden tarih önünde özür diledi.

Usame Bin Ladin, Biden’a Suikastı Engellemiş

İngiliz Daily Mail gazetesinde yayınlanan haber uluslar arası politik arenaya bomba gibi düştü.